Dây buộc eo tạp dề hợp nhất với dây xương cá bản 15 mm, còn dây đeo cổ nên dùng bản 25 mm vì phải treo cả phần yếm. Lấy chung một cuộn bản nhỏ cho cả hai thì gọn kho, nhưng người mặc đứng hết ca là sau gáy hằn một vệt đỏ. Sợi thì chọn theo nơi dùng: tạp dề giặt nhiều hợp polyester hoặc sợi pha, tạp dề cho người đứng cạnh bếp lửa hợp cotton.
Dây xương cá cho dây cổ và dây buộc tạp dề nên chọn bản nào?
Dây xương cá bản 15 mm hợp dây buộc eo, bản 25 mm hợp dây cổ và dây chéo lưng, cả hai đều có sẵn trong dòng dây xương cá của PHT. Hai dây cùng vân chữ V nhưng làm hai việc khác nhau. Dây buộc chỉ giữ tấm tạp dề áp vào người rồi thắt nơ sau lưng, còn dây cổ treo cả phần yếm lẫn sổ ghi món, bút, kéo trong túi.
| Vị trí dây | Bản nên dùng | Vì sao |
|---|---|---|
| Dây buộc eo | 15 mm | Đủ bản để nằm phẳng trên hông, đủ mảnh để thắt nơ gọn |
| Dây cổ may chết hai đầu | 25 mm | Bản rộng chia sức nặng của yếm ra một mảng lớn hơn trên gáy |
| Dây cổ có khoá chỉnh | 25 mm, độ dày khớp khe khoá | Dây vừa khe và không quá trơn thì khoá mới giữ được |
| Dây chéo lưng | 25 mm | Hai dây dài, phải giữ bằng nhau sau giặt để yếm không lệch |
Vì sao dây buộc không lấy luôn bản 25 mm cho chắc? Bản to thắt thành nơ sẽ cộm một cục sau lưng, đầu dây vểnh lên và khó siết chặt nút. Xuống bản 10 mm thì ngược lại, dây dễ lật và xoắn thành sợi khi người mặc cúi hay xoay người, rồi thít thành một đường hằn ngang eo. Bản 15 mm tránh được cả hai lỗi đó. Kiểu dệt cũng góp phần: dây dệt trơn và vân xương cá cùng bản cho cảm giác rất khác khi thắt, xương cá mềm và ôm nút hơn.
Với dây cổ, bản rộng quyết định độ êm. Cùng một sức nặng, dây càng hẹp thì lực càng dồn vào một đường mảnh trên gáy và càng hằn. Đồng phục cho người đứng cả ca thì đừng tiết kiệm ở khúc dây này.
Tạp dề nên đeo dây xương cá vòng cổ hay chéo lưng?
Dây xương cá vòng qua gáy hợp tạp dề nhẹ, mặc từng lúc, còn tạp dề nhiều túi đồ nghề mặc cả ca nên chuyển sang hai dây bắt chéo sau lưng. Kiểu vòng cổ dồn toàn bộ sức nặng vào một điểm sau gáy và kéo đầu người mặc chúi về trước, nên càng đứng lâu càng mỏi. Kiểu chéo lưng chuyển sức nặng sang hai vai và mảng lưng trên, gáy gần như không phải gánh gì.
| Kiểu dây | Sức nặng dồn vào | Hợp với | Lưu ý khi chọn dây |
|---|---|---|---|
| Vòng cổ | Gáy | Tạp dề nhẹ, mặc vài giờ, tạp dề bán lẻ một size | Bản 25 mm, nên có khoá chỉnh để đưa yếm lên đúng tầm ngực |
| Chéo lưng | Hai vai và lưng trên | Đồng phục bếp, quán cà phê, tiệm tóc mặc cả ca | Bản 25 mm, hai điểm neo trên thân phải may chắc |
| Qua vai song song | Hai vai | Tạp dề làm vườn, xưởng thủ công | Dây dễ trượt khỏi vai hoặc dồn về phía cổ khi cúi người |
Có phải lúc nào chéo lưng cũng tốt hơn? Không. Chéo lưng tốn dây hơn hẳn, thêm hai điểm neo trên thân và mặc vào chậm hơn nếu không có khoá. Tạp dề quà tặng hay bán lẻ thì vòng cổ có khoá chỉnh là đủ dùng và rẻ hơn. Còn với đồng phục cho người đứng từ nửa ngày trở lên, lựa chọn của Phúc Hưng Thịnh là chéo lưng, vì tiền dây chênh thêm nhỏ hơn nhiều so với một đợt may lại tạp dề khi người mặc kêu mỏi gáy.
Muốn hai dây chéo lưng giữ bằng nhau sau nhiều lần giặt thì cắt cả hai từ cùng một cuộn và dùng polyester, sợi pha hoặc cotton đã xử lý co. Chỉ cần một bên co ngắn hơn bên kia là yếm lệch hẳn sang một phía.
Dây cổ tạp dề có khoá chỉnh chọn dây xương cá thế nào để khoá không trượt?
Dây cổ đi qua khoá trượt phải có độ dày khớp với khe khoá và bề mặt không quá trơn, nếu không khoá sẽ tự trượt và yếm xệ dần xuống ngực trong ca làm. Khoá trượt giữ dây chỉ bằng ma sát giữa dây và thanh giữa của khoá. Dây mỏng, bóng luồn qua khe rộng thì sức nặng của túi đồ đủ kéo dây chạy qua khoá. Dây quá dày nhét vào khe hẹp thì ngược lại, kẹt cứng, kéo chỉnh rất mệt và mép dây xơ nhanh.
Khoá có giữ được dây hay không thì phải luồn thử mới biết, vì cùng một khe nhưng mỗi loại dây dày và trơn khác nhau. Cách chắc nhất là thử chính chiếc khoá định dùng với mẫu dây trước khi đặt số lượng: luồn dây, treo thử tấm tạp dề có túi đầy, lắc vài lần xem dây có chạy không. Khi nhắn hỏi PHT, bạn gửi kèm ảnh khoá và số đo bề rộng, bề cao của khe trong tính bằng mm để PHT gợi ý nên thử dây dày hay mỏng trước.
Tạp dề dùng khoen bấm để tháo dây cổ khi giặt thì đầu dây phải gập và may chặn chắc trước khi gắn khoen, vì chỗ đó bị giật mỗi lần mặc, cởi. Tháo được dây còn giúp dây dài không quấn vào đồ khác trong lồng giặt. Còn dây may chết vào thân thì gốc dây cổ là chỗ dễ rách nhất, nên may khung chữ nhật có chữ X bên trong phủ hết bản dây thay vì một đường thẳng.
Dây buộc tạp dề bằng dây xương cá cắt dài bao nhiêu?
Mỗi dây buộc tạp dề bằng dây xương cá cắt dài bằng vòng eo người mặc size lớn nhất trừ bề ngang tạp dề ở eo, chia đôi, cộng thêm phần thắt nơ và phần gập đầu nếu may chặn. Phần thắt nơ dễ đo nhất bằng cách thắt thử một chiếc nơ với chính loại dây đó rồi tháo ra đo đoạn dây đã dùng. Tạp dề đầu bếp buộc vòng ra trước bụng thì mỗi dây phải đi hết phần lưng rồi vòng sang phía trước, nên dài hơn hẳn kiểu buộc sau lưng.
Cắt theo người mặc size giữa là lỗi dễ mắc nhất: người size lớn chỉ thắt được nút chết, không đủ dây làm nơ và cởi ra rất khó. Vòng eo nên đo trên người mặc thử chứ đừng lấy từ rập phẳng, vì dây phải đi vòng qua hông.
Dây cotton chưa xử lý co còn ngắn đi sau vài lần giặt, đến lúc không đủ thắt nơ. Nếu đi dây cotton, hãy cắt một đoạn giặt thử theo đúng cách giặt của tạp dề rồi đo lại để biết phải cộng thêm bao nhiêu. Muốn bỏ bước này thì chọn sợi pha hoặc polyester, vì độ co của dây xương cá cotton và polyester chênh nhau rõ.
Đầu dây buộc lộ ra ngoài và bị cầm nắm nhiều nhất, nên tạp dề trông còn mới được bao lâu phụ thuộc nhiều vào hai đầu dây này. Dây polyester hàn kín đầu bằng dao nóng được, còn dây cotton phải gập đầu rồi may chặn, để cắt trần thì đầu dây tưa dần qua mỗi lần giặt.
Có chiều dài từng dây rồi thì lượng dây xương cá cần đặt cho cả đơn tính theo số chiếc, số dây mỗi chiếc và phần hao hụt khi cắt. Nên tách riêng hai mã 15 mm và 25 mm ngay trong bảng định mức để khỏi đặt nhầm bản.
Dây xương cá cho tạp dề nhà hàng và bếp nướng nên chọn sợi gì?
Tạp dề nhà hàng hợp dây xương cá polyester hoặc sợi pha vì phải giặt nóng, giặt tẩy liên tục, còn tạp dề cho người đứng bếp than, bếp nướng nên dùng cotton cho cả dây lẫn thân. Polyester bền với giặt tẩy nhưng nóng chảy khi gặp nhiệt cao, cotton thì ngược lại.
- Giặt nhiều, giặt nóng: polyester hoặc sợi pha giữ chiều dài ổn định hơn cotton qua nhiều lần giặt nóng. Muốn giữ cotton cho êm cổ thì chọn loại đã xử lý co.
- Giặt có thuốc tẩy clo: dây cotton nhuộm màu thường bạc nhanh khi gặp thuốc tẩy, nên tạp dề trắng tẩy thường xuyên thì dùng luôn dây trắng. Tạp dề màu mà vẫn phải tẩy thì ghi rõ cách giặt khi đặt dây, vì cùng là cotton nhưng mỗi cách nhuộm chịu thuốc tẩy khác nhau.
- Đứng gần lửa hở: polyester gặp nhiệt cao thì mềm ra, nóng chảy và có thể dính vào da, còn cotton không nóng chảy nên không dính như vậy. Dây cổ nằm sát gáy nên là chỗ đáng đổi sang cotton nhất.
Tạp dề vải bố mộc dùng dây buộc cotton thì mép túi nên viền bằng dây viền xương cá cotton cùng tông, vì dây và viền co và bạc màu cùng nhau qua các lần giặt.
Xưởng chỉ làm tạp dề quán cà phê thì một mã sợi cho mọi chiếc là đủ. Xưởng nhận cả đồng phục nhà hàng lẫn tạp dề bếp nướng thì nên giữ riêng hai mã sợi.
Dây buộc và dây cổ nên đặt chung một đơn dây đai may mặc rồi duyệt màu cả hai bản trên chính vải thân. Hai bản đặt khác đợt dễ lệch tông, mà trên tạp dề chúng lại nằm sát nhau.
Khi đặt dây, bạn nhắn Zalo 0972.245.746 cho PHT biết kiểu dây (vòng cổ, chéo lưng hay chỉ buộc eo), bản rộng, loại sợi, cách giặt, số chiếc và ngày cần hàng. Gửi kèm ảnh vải thân, và ảnh khoá nếu có, để khớp màu dây với vải và khớp bản dây với khoá.
Phụ liệu may mặc Phúc Hưng Thịnh sản xuất tại nhà máy ở Khánh Hòa nên bạn mua giá sỉ tận xưởng, có chiết khấu theo số lượng. Bạn cũng có thể xin mẫu đối chiếu để may thử một chiếc trước khi đặt đơn lớn.
