Trên nền vải, mối dán chỉ bền khi bạn dùng đúng loại băng gai xù: màng keo ép nhiệt để ủi hoặc ép, hoặc mã keo nhạy áp lực mà nhà sản xuất ghi rõ là dùng cho vải. Loại keo nhạy áp lực thông dụng được làm để bám lên bề mặt cứng như nhựa, kim loại, gỗ và kính; thớ vải không cho lớp keo một nền rắn để neo, nên mối dán yếu dần rồi bong mép sau vài lần giặt. Vì vậy bước đầu tiên không phải là bóc giấy lót và ấn xuống, mà là lật mặt sau dải băng đang có trong tay.
Phần dưới đi theo đúng thứ tự đó: nhận dạng dải băng, loại trừ những nền vải không giữ được keo, rồi vào quy trình ép nhiệt và quy trình dán keo nhạy áp lực. Nếu vị trí cần gắn là nắp balo, đồ bảo hộ hay đồng phục phải giặt thường xuyên, câu trả lời đúng là may chứ không phải dán.
Kiểm tra mặt lưng dải băng gai xù trước khi dán lên vải
Mặt lưng dải băng quyết định bạn được may, được ép nhiệt hay được dán, nên hãy lật mặt sau kiểm tra trước khi cắt. Có ba dấu hiệu cần nhìn: nền dệt trơn không có lớp phủ nào, một lớp keo có giấy lót bóc ra được, hoặc một lớp màng nhựa mờ khô ráo và không dính tay. Ba dấu hiệu này ứng với ba nhóm hàng và ba cách thi công khác nhau.
| Mặt lưng dải băng | Cách gắn lên vải | Phù hợp với |
|---|---|---|
| Nền dệt trơn, không keo | May viền quanh dải băng | Nắp balo, túi xách, đồ bảo hộ, đồng phục, nón, giày trẻ em, mọi vị trí phải giặt hoặc chịu kéo |
| Màng keo ép nhiệt, khô ráo, không dính tay | Ủi hoặc ép nhiệt từ phía mặt vải | Vị trí cần mối kín và không muốn đục lỗ kim, như áo mưa kỹ thuật, lều bạt, đồ bảo hộ chống nước |
| Keo nhạy áp lực có giấy lót | Bóc giấy lót rồi ép chặt | Bề mặt cứng, sạch và khô; chỉ dùng trên vải khi mã hàng ghi rõ dùng cho vải và vị trí đó không giặt nhiều |
Trong danh mục băng gai xù loại may và loại dán keo, nhóm dán keo được xếp cho nhựa, gỗ, kim loại, phụ kiện và hàng trưng bày, còn vị trí giặt thường xuyên hoặc chịu kéo mạnh thì chọn nhóm may. Nếu bạn muốn hiểu vì sao lớp keo mới là điểm yếu chứ không phải liên kết móc gai, bài băng gai xù dán có chắc không đi sâu vào gốc keo, hướng lực và thời gian chờ.
Khi vị trí bắt buộc phải có đường chỉ, hãy đặt loại không keo thay vì đâm kim qua dải băng đã tráng keo. Keo nhạy áp lực gặp ma sát của kim sẽ mềm ra và bám lên thân kim, làm nghẽn lỗ xỏ chỉ, đứt chỉ liên tục và đóng cặn xuống bộ răng đưa vải. Trên máy công nghiệp chạy tốc độ cao, cặn keo tích tụ nhanh hơn nhiều so với máy gia đình, và hậu quả không dừng ở một đường may lỗi.
Cách xử lý đúng là tách hai nhu cầu ngay từ khâu đặt hàng: vị trí nào cần đường chỉ thì lấy loại may, vị trí nào cần thi công nhanh trên bề mặt cứng thì lấy loại dán keo. Khi phải sửa một sản phẩm đã dán sẵn keo, tháo dải băng cũ ra rồi may dải mới, thay vì may đè lên vệt keo còn lại.
Loại vải nào không giữ được mối dán băng gai xù?
Vải lông xù, vải có lớp hoàn tất chống nước, vải còn dư lượng nước xả và vải co giãn nhiều đều lấy đi chỗ neo của lớp keo. Keo nhạy áp lực bám bằng cách lan vào các khe rất nhỏ trên bề mặt, nên bề mặt càng nhiều sợi tự do, càng nhiều lớp phủ hoặc càng biến dạng thì diện tích neo thật càng nhỏ. Kiểm tra bốn điểm sau trước khi quyết định dán:
- Vải lông xù, fleece, nhung, dệt kim xù sợi: keo chỉ bám được vào lớp lông bề mặt, và lớp lông đó tuột khỏi nền vải trước khi lớp keo kịp chịu tải.
- Vải có lớp hoàn tất chống nước hoặc phủ silicone: lớp phủ được làm để đẩy nước và nó đẩy keo theo cùng một cơ chế, nên mối dán bong mép rất sớm.
- Vải vừa xả nước làm mềm: chất làm mềm để lại một màng trơn trên sợi. Giặt lại mà không dùng nước xả, phơi khô hẳn rồi mới dán.
- Vải mỏng, vải lót nhẹ, vải co giãn nhiều: dải băng cứng hơn nền vải, nên mỗi lần vải giãn thì lực dồn vào mép dán và bóc dần lớp keo.
Với bốn trường hợp này, đổi sang loại may hoặc màng keo ép nhiệt cho kết quả ổn định hơn hẳn việc ép mạnh hơn hay đi tìm loại keo dính hơn.
Ép nhiệt băng gai xù lên vải bằng bàn ủi thế nào?
Ủi từ phía mặt vải với dải băng nằm dưới, tắt hơi nước, và không bao giờ đưa bàn ủi trực tiếp lên mặt gai. Trình tự đầy đủ như sau:
- Giặt sạch và phơi khô hẳn vị trí cần dán, không dùng nước xả, rồi ủi phẳng cho mất nếp gấp.
- Cắt dải băng theo chiều dài cần dùng, bo tròn hoặc cắt vát bốn góc, vì góc nhọn là nơi mối dán bắt đầu bị bóc.
- Đặt dải băng vào đúng vị trí với mặt keo úp xuống, rồi thử đóng sản phẩm lại để chắc chắn cặp gai và xù khớp nhau.
- Lật ngược cụm vải cho vải nằm trên và dải băng nằm dưới, đặt bàn ủi ở mức nhiệt khô theo hướng dẫn của đúng mã và tắt hoàn toàn chế độ hơi nước.
- Ép và di bàn ủi qua lại trên vùng dán trong khoảng thời gian mã hàng yêu cầu, giữ lực đều thay vì chỉ đặt bàn ủi lên rồi bỏ đi. Với vải mỏng, lót thêm một lớp khăn ép giữa bàn ủi và mặt vải.
- Để nguội tự nhiên tại chỗ và chờ đủ thời gian đóng rắn trước khi đóng mở hoặc giặt lần đầu.
Một dòng ép nhiệt tham chiếu phổ biến cho vải hướng dẫn ủi khoảng 90 giây ở mức len, không dùng hơi nước, thi công trong phòng khô quanh 21°C, và chỉ đạt đủ lực bám sau 24 giờ. Đây là mốc của đúng dòng đó, mã bạn mua có thể khác nên đối chiếu hướng dẫn đi kèm trước khi lên chuyền.
Lý do phải ủi từ mặt vải nằm ở chính mặt gai. Móc được làm rất mảnh để xuyên qua vòng sợi, nên chúng nóng lên nhanh hơn phần còn lại của dải băng; khi vượt vùng làm mềm của nhựa, móc duỗi thẳng và mất khả năng khóa trong khi dải băng nhìn vẫn còn nguyên. Nếu vị trí gắn còn phải chịu nhiệt trong lúc sử dụng, bài băng gai xù nào chịu được nhiệt độ cao cho biết cần chốt những dữ kiện nào theo từng nhóm sợi.
Các bước dán băng gai xù loại keo nhạy áp lên vải
Chỉ dán khi mã hàng ghi rõ dùng được cho vải. Có dòng keo nhạy áp lực làm riêng cho vải, chịu được giặt nước ấm ở chế độ nhẹ, nhưng chính nhà sản xuất của dòng đó cũng lưu ý kết quả thay đổi trên vải dày như bố và denim, và không dùng cho vị trí treo vật. Loại keo nhạy áp lực dán bề mặt cứng thì không dành cho giặt, kể cả giặt khô, nên đừng suy ra từ mã này sang mã khác.
- Giặt sạch, không dùng nước xả, phơi khô hoàn toàn và ủi phẳng vị trí dán.
- Cắt dải băng vừa đủ và bo tròn bốn góc.
- Bóc giấy lót và đặt dải băng đúng vị trí ngay từ lần đầu, vì gỡ ra dán lại làm giảm rõ lực bám.
- Ép chặt và đều khắp dải băng, kể cả bốn mép, để đẩy hết bọt khí giữa lớp keo và mặt vải.
- Chờ đủ thời gian trước khi đặt tải hoặc giặt. Với băng dính nhám 2 mặt, lớp keo bám tốt hơn sau khoảng 24 giờ kể từ lúc dán; mã khác có thể cần mốc khác nên hỏi lại theo đúng mã.
- Khi giặt, ép hai mặt gai và xù lại thành một khối rồi vuốt phẳng, chọn nước lạnh hoặc ấm ở chế độ nhẹ và phơi khô tự nhiên. Mặt gai để mở trong lồng giặt sẽ cào xơ quần áo khác và tự bám đầy bụi vải, làm giảm độ bám của chính nó.
Nếu sau vài lần giặt mà mép dán vẫn nhấc lên dù bạn đã làm đủ các bước trên, vấn đề gần như luôn nằm ở nhóm băng chứ không phải ở tay nghề thi công: vị trí đó cần loại may hoặc cần màng keo ép nhiệt.
Để chốt nhóm hàng cho đúng vị trí trên sản phẩm, nhắn Zalo hoặc gọi Hotline 0972.245.746 kèm mô tả nền vải, vị trí gắn, tần suất giặt, bản rộng cần dùng và số lượng dự kiến. Phúc Hưng Thịnh xác nhận theo từng trường hợp nên lấy loại may hay loại dán keo, và mã nào đáp ứng được quy cách bạn cần.
